Η οξεία επίσχεση ούρων αποτελεί μια επείγουσα ουρολογική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από αιφνίδια και συνήθως επώδυνη αδυναμία ούρησης, παρά την παρουσία γεμάτης ουροδόχου κύστης. Πρόκειται για μια σοβαρή κλινική οντότητα, η οποία απαιτεί άμεση διάγνωση και αντιμετώπιση, καθώς η καθυστέρηση μπορεί να οδηγήσει σε επιπλοκές, όπως διάταση της ουροδόχου κύστης, νεφρική δυσλειτουργία ή και μόνιμη βλάβη του ουροποιητικού συστήματος.

Η οξεία επίσχεση ούρων εμφανίζεται συχνότερα στους άνδρες, ιδιαίτερα σε αυτούς με διογκωμένο προστάτη λόγω καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη (ΚΥΠ), και είναι λιγότερο συχνή στις γυναίκες. Περισσότερο από 10% των ανδρών ηλικίας άνω των 70 ετών θα εμφανίσουν τουλάχιστον ένα επεισόδιο οξείας επίσχεσης ούρων κατά τη διάρκεια της ζωής τους, ποσοστό που αυξάνεται με την πάροδο της ηλικίας.

Πρόκειται για ένα σημαντικό πρόβλημα δημόσιας υγείας, καθώς η συχνότητά της αυξάνεται συνεχώς λόγω της γήρανσης του πληθυσμού. Οι ατομικές επιπτώσεις στους πάσχοντες είναι ιδιαίτερα σημαντικές, καθώς συνδέεται με πόνο, άγχος, συχνές επισκέψεις στα τμήματα επειγόντων περιστατικών και συχνά νοσηλεία. Παράλληλα, η ποιότητα ζωής επηρεάζεται δραματικά, ενώ η υποτροπή είναι συχνή, ιδίως αν δεν αντιμετωπιστεί η υποκείμενη αιτία.

Η άμεση ανακούφιση συνήθως επιτυγχάνεται με την τοποθέτηση ουροκαθετήρα, ωστόσο η διερεύνηση και η μακροχρόνια διαχείριση εστιάζουν στον εντοπισμό και την αντιμετώπιση της αιτίας, όπως η προστατική απόφραξη, οι νευρολογικές διαταραχές ή η λήψη φαρμάκων που επηρεάζουν τη λειτουργία της ουροδόχου κύστης.

Συνηθέστερα αίτια οξείας επίσχεσης ούρων είναι:

α) Υποκυστικό κώλυμα από:

– καλοήθη υπερπλασία προστάτη

– στένωμα ουρήθρας

– δυσενέργεια εξωστήρα – σφιγκτήρα

– δυσενέργεια εξωστήρα –έσω σφιγκτήρα

β) Υπερδιάταση κύστης από:

– οπιοειδή

-κατάχρηση αλκοόλ

– Διεγχειρητικά – μετεγχειρητικά

γ) Διακοπή της αισθητική ή της κινητικής νεύρωσης του εξωστήρα από:

– νευρολογική βλάβη

– σακχαρώδη διαβήτη

– κάκωση νωτιαίου μυελού.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ – ΠΡΟΓΝΩΣΗ

Ο άμεσος θεραπευτικός χειρισμός είναι η τοποθέτηση διουρηθρικού ή υπερηβικού καθετήρα. Η μετέπειτα πορεία του ασθενούς θα εξαρτηθεί από την αιτία της οξείας επίσχεσης ούρων.

Η θεραπεία της υποκείμενης νόσου που βρίσκεται πίσω από την επίσχεση ούρων είναι κεφαλαιώδους σημασίας. Έτσι μπορεί να απαιτηθεί είτε φαρμακευτική αγωγή είτε χειρουργική θεραπεία.

Η τελευταία ενδείκνυται όταν η αιτία της οξείας επίσχεσης ούρων είναι η υπερπλασία του προστάτη (συνίσταται προστατεκτομή), είτε σε στένωμα ουρήθρας (χειρουργική αντιμετώπιση στενώματος ουρήθρας).